Nov 14
शà¥à¤°à¥€ गà¥à¤°à¥‚चरितà¥à¤° :: अधà¥à¤¯à¤¾à¤¯ सतà¥à¤¤à¥‡à¤šà¤¾à¤³à¥€à¤¸à¤¾à¤µà¤¾ (संपूरà¥à¤£)
शà¥रीगणेशाय नमः ॥ शà¥रीसरसà¥वतà¥यै नमः ॥ शà¥रीगà¥रà¥भà¥यो नमः ॥
सिदà¥ध मà¥हणे नामधारकासी । अपूरà¥व à¤à¤• कथा वरà¥तली परियेसीं । शà¥रीगà¥रà¥à¤šरितà¥र अतिकवतà¥à¤•ेंसीं । परम पवितà¥र à¤à¤• पां ॥१॥
गाणगापà¥रीं असतां शà¥रीगà¥रॠ। खà¥याति जाहली अपारॠ। भकà¥त होता à¤à¤• शूदà¥रॠ। नाम तया 'परà¥वतेशà¥वर' ॥२॥
तà¥याचà¥या भकà¥तीचा पà¥रकारॠ। सांगेन à¤à¤•ा मन सà¥थिरॠ। भकà¥ति केली शà¥रीगà¥रॠ। कायावाचामनेंकरà¥नि ॥३॥
शà¥रीगà¥रॠनितà¥य संगमासी । जात असती अनà¥षà¥ठानासी । मारà¥à¤—ीं तो शूदà¥र परियेसीं । आपà¥ले शेतीं उभा असे ॥४॥
शà¥रीगà¥रà¥तें नितà¥य देखोनि । येई धांवत शेतांतूनि । साषà¥à¤Ÿांगीं नमन करà¥नि । पà¥नरपि जाय आपà¥ले सà¥थाना ॥५॥
माधà¥यानà¥हकाळीं मठासी । येतां मागà¥ती नमसà¥à¤•ारी परियेसीं । à¤सें किती दिवसवरà¥षीं । शूदà¥र भकà¥ति करीतसे ॥६॥
शà¥रीगà¥रॠतयासी न बोलती । नमन केलिया उगीच असती । येणेंविधि बहॠकाळ कà¥रमिती । आला शूदà¥र नमसà¥à¤•ारा ॥७॥
नमन करितां शूदà¥रासी । पà¥सती शà¥रीगà¥रॠसंतोषीं । कां रे नितà¥य कषà¥à¤Ÿतोसी । आड पडतोसी येऊनियां ॥८॥
तà¥à¤à¥‡ मनीं काय वासना । सांगे तà¥वरित विसà¥तारà¥न । शूदà¥र विनवी कर जोडून । शेत आपà¥लें पिकावें ॥९॥
शà¥रीगà¥रॠपà¥सती तयासी । काय पेरिलें तà¥à¤à¥या शेतासी । शूदà¥र मà¥हणे यावनाळ बहà¥वसी । पीक जाहलें तà¥à¤à¥‡ धरà¥में ॥१०॥
तà¥मà¥हांसी नितà¥य नमन करितां । पीक दिसे अधिकता । पोटरें येतील आतां । आतां तà¥à¤à¥‡नि धरà¥में जेवूं ॥११॥
सà¥वामी यावें शेतापाशीं । पहावें अमृतदृषà¥à¤Ÿà¥€à¤‚सीं । तूं समसà¥तां पà¥रतिपाळिसी । शूदà¥र मà¥हणोनि नà¥पेकà¥षावें ॥१२॥
शà¥रीगà¥रॠगेले शेतापाशीं । पाहूनि मà¥हणती तà¥या शूदà¥रासी । सांगेन तà¥à¤œ जरी à¤à¤•सी । विशà¥वास होईल बोलाचा ॥१३॥
जें सांगेन तà¥à¤œ à¤à¤• वाकà¥येंसीं । जरी भकà¥तीनें अंगीकारिसी । तरीच सांगूं परियेसीं । à¤à¤•ोभावें तà¥वां करावें ॥१४॥
शूदà¥र विनवी सà¥वामियासी । गà¥रà¥वाकà¥य कारण आमà¥हांसी । दà¥सरा भाव मजपाशीं । नाहीं सà¥वामी मà¥हणतसे ॥१५॥
मग निरोपिती शà¥रीगà¥रॠतà¥यासी । आमà¥ही जातों संगमासी । परतोनि येऊं माधà¥यानà¥हेसी । तंव सरà¥व पीक कापावें ॥१६॥
à¤सें सांगोनि शूदà¥रासी । शà¥रीगà¥रॠगेले संगमासी । शूदà¥र विचार करी मानसीं । गà¥रà¥वाकà¥य मज कारण ॥१७॥
शीघà¥र आला गà¥रामांत । अधिकारियासी विनवीत । खंडोनि दà¥यावें आपलें शेत । गत संवतà¥सरापà¥रमाणें देईन धानà¥य ॥१८॥
अधिकारी मà¥हणती तà¥यासी । पीक जाहलें बहॠशेतासी । मà¥हणोनि गà¥तका मागतोसी । अंगीकार न करूं जाण ॥१९॥
नानापà¥रकारें विनवी तà¥यासी । दà¥विगà¥ण देईन गतसंवतà¥सरासी ; । अंगीकारिलें संतोषीं । वचनपतà¥र लिहूनि घेती ॥२०॥
आपण अभयपतà¥र घेऊनि । लोक मिळवोनि ततà¥à¤•à¥षणीं । गेला शेता संतोषोनि । कापीन मà¥हणे वेगेंसीं ॥२१॥
कापूं आरंभिलें पिकासी । सà¥तà¥री-पà¥तà¥र वरà¥à¤œिती तà¥यासी । पाषाण घेऊनि सà¥तà¥री-पà¥तà¥रांसी । मारà¥à¤‚ आला तो शूदà¥र ॥२२॥
समसà¥तांतें मारी येणेंपरी । पळत आलीं गांवाभीतरी । आड पडती राजदà¥वारीं । "पिसें लागलें पतीसी ॥२३॥
पीक होतें बहà¥वसीं । कापूनि टाकितो मूरà¥à¤–पणेंसीं । वरà¥à¤œितां पहा आमà¥ही तà¥यासी । पाषाण घेउनि मारी तो ॥२४॥
संनà¥यासी यतीशà¥वराचà¥या बोलें । पीक सरà¥वही कापिलें । आमà¥à¤šà¥‡à¤‚ जेवितें भाण गेलें । आणिक मासां भकà¥षितों आमà¥ही"॥२५॥
अधिकारी मà¥हणती तयांसी । कापीना कां आपà¥लà¥या शेतासी । पतà¥र असे आमà¥हांपाशीं । गतवतà¥सरेसीं दà¥विगà¥ण दà¥यावें ॥२६॥
वरà¥à¤œावया माणसें पाठविती । नायके शूदà¥र कवणें गतीं । शूदà¥र मà¥हणे जरी अधिकारी भीती । पेंवीं धानà¥य असें तें देईन ॥२७॥
जावोनि सांगती अधिकारियासी । आमà¥हीं सांगितलें तà¥या शूदà¥रासी । तà¥यानें सांगितलें तà¥मà¥हांसी । विनोद असे परियेसा ॥२८॥
जरी भीतील अधिकारी । तरी धानà¥य देईन आतांचि घरीं । गà¥रें बांधीन तà¥यांचे दà¥वारीं । पतà¥र आपण दिलें असे ॥२९॥
अधिकारी मà¥हणती तयासी । आमà¥हां चिंता असे कायसी । पेंवें ठाउकीं असतीं आमà¥हांसी । धानà¥य असे अपार ॥३०॥
इतà¥à¤•ें होतां शूदà¥र देखा । पीक कापिलें मनःपूरà¥वका । उभा असे मारà¥à¤—ीं à¤à¤•ा । शà¥रीगà¥रॠआले परतोनि ॥३१॥
नमन करà¥नि शà¥रीगà¥रà¥सी । शेत कापिलें दाविलें तà¥यांसी । शà¥रीगà¥रà¥नाथ मà¥हणती तयासी । वायां कापिलें मà¥हणोनि ॥३२॥
विनोदें तà¥à¤œ सांगितलें । तà¥वां निरà¥धारें कापिलें ।; मà¥हणे तà¥मचें वाकà¥य भलें । तेंचि कामधेनॠमज ॥३३॥
à¤सें à¤à¤•ोनि शà¥रीगà¥रॠमà¥हणती । निरà¥धार असेल तà¥à¤à¥‡ चितà¥तीं । होईल अतà¥यंत फळशà¥रà¥ती । चिंता न करीं मà¥हणोनियां ॥३४॥
à¤सें सांगोनि शà¥रीगà¥रà¥नाथ । आले आपण गà¥रामांत । सवें शूदà¥र असे येत । आपà¥ले घरापà¥रती गेला ॥३५॥
पà¥सावया लोक येती समसà¥त । होतसे तà¥याचे घरीं आकांत । सà¥तà¥री-पà¥तà¥र सरà¥व रà¥दन करीत । मà¥हणती आमà¥à¤šा गà¥रास गेला ॥३६॥
शूदà¥र समसà¥तां संबोखी । न करीं चिंता रहा सà¥à¤–ी । गà¥रà¥सोय नेणिजे मूरà¥à¤–ीं । कामधेनॠअसे वाकà¥य तà¥यांचें ॥३७॥
à¤à¤•ेकाचे सहसà¥तà¥रगà¥ण । अधिक लाभाल तà¥मà¥ही जन । सà¥थिर करा अंतःकरण । हानि नवà¥हे मी जाणें ॥३८॥
नर मà¥हणतां तà¥मà¥ही तà¥यासी । शिवमà¥नि असे भरंवसीं । असेल कारण पà¥ढें आमà¥हांसी । मà¥हणोनि निरोपिलें à¤सें मज ॥३९॥
शà¥रीगà¥रà¥à¤•ृपा होय जà¥यासी । दैनà¥य कैंचें असे तà¥यासी । निधान जोडलें आमà¥हांसी । मà¥हणोनि तो शूदà¥र सांगतसे ॥४०॥
नानापरीनें सà¥तà¥री-पà¥तà¥रांसी । संबोखीतसे शूदà¥र अति हरà¥षीं । इषà¥à¤Ÿवरà¥à¤— बंधà¥à¤œनासी । येणेंचि रीतीं सांगतसे ॥४१॥
समसà¥त राहिले निवांत । à¤से आठ दिवस कà¥रमीत । वारा वाजला अति शीत । गà¥रामींचें पीक नासलें ॥४२॥
समसà¥त राषà¥à¤Ÿà¥रींचें पीक देखा । शीतें नासलें सकळिका । परà¥à¤œनà¥य पडिला अकाळिका । मूळनकà¥षतà¥रीं परियेसा ॥४३॥
गà¥राम राहिला पिकेंवीण । शूदà¥रशेत वाढलें दशगà¥ण । वाढले यावनाळ सगà¥ण । à¤à¤•ेका अकरा फरगडेंसीं ॥४४॥
पीक à¤ालें अतà¥यंत । समसà¥त लोक विसà¥मय करीत । देश राहिला सà¥वभावें दà¥षà¥à¤•ृत । महदाशà¥à¤šरà¥य जहालें देखा ॥४५॥
ते शूदà¥रसà¥तà¥री संतोषोनि । शेता आली पूजा घेऊनि । अवलोकीतसे आपà¥ले नयनीं । महानंद करीतसे ॥४६॥
येऊनि लागे पतीचे चरणीं । विनवीतसे कर जोडूनि । बोले मधà¥र करà¥णावचनीं । कà¥षमा करणें मà¥हणतसे ॥४७॥
अजà¥à¤žानमदें अति वेषà¥à¤Ÿिलें । नेणतां तà¥मà¥हांसी अति निंदिलें । शà¥रीगà¥रॠकैंचा काय à¤सें मà¥हणितलें । कà¥षमा करणें पà¥राणेशà¥वरा ॥४८॥
à¤सें पतीसी विनवोनि । शेतींचे पांडवांसी पूजोनि । विचार करिती दोघेजणी । शà¥रीगà¥रà¥दरà¥शना जावें आतां ॥४९॥
मà¥हणोनि सरà¥व आयतीसीं । पूजों आलीं शà¥रीगà¥रà¥सी । सà¥वामी पà¥सती तयांसी । काय वरà¥तमान मà¥हणोनियां ॥५०॥
दोघेंजण सà¥तोतà¥र करिती । जय जया शिवमà¥नि मà¥हणती । कामधेनॠकà¥ळदैवती । तूंचि आमà¥à¤šा देवराया ॥५१॥
तà¥à¤à¥‡à¤‚ वचनामृत आमà¥हां । चिंतामणिपà¥रकार महिमा । पूरà¥ण जाहलें आमà¥à¤šà¥‡à¤‚ कामà¥य । शरण आलों तà¥à¤œ आजि ॥५२॥
'भकà¥तवतà¥सल' बà¥रीद खà¥याति । à¤सें जगीं तà¥à¤œ वानिती । आमà¥हीं देखिलें दृषà¥à¤Ÿांतीं । मà¥हणोनि चरणीं लागलीं ॥५३॥
नाना पà¥रकारें पूजा आरती । शूदà¥र-सà¥तà¥री करीतसे भकà¥तीं । शà¥रीगà¥रॠसंतोषले अतिपà¥रीतीं । मà¥हणती लकà¥षà¥मी अखंड तà¥à¤à¥‡ घरीं ॥५४॥
निरोप घेऊनि दोघेंजण । गेलीं आपà¥ले आशà¥रमासी जाण । करितां मास काळकà¥रमण । पीक जाहलें अपार ॥५५॥
गतसंवतà¥सराहूनि देखा । शतगà¥ण जाहलें धानà¥य अधिका । शूदà¥र मà¥हणतसे à¤à¤•ा । अधिकारियासी बोलावोनि ॥५६॥
शूदà¥र मà¥हणे अधिकारियासी । पीक गेलें सरà¥व गांवासी । रिता दिसतसे कोठारासी । आपण देईन अरà¥ध वांटा ॥५७॥
गतवतà¥सर-दà¥विगà¥ण तà¥मà¥हांसी । अंगीकृत होय परियेसीं । धानà¥य जाहलें बहà¥वसीं । शताधिकगà¥ण देखा ॥५८॥
देईन अरà¥ध भाग मी संतोषीं । संदेह न करा हो मानसीं । अधिकारी मà¥हणती तयासी । धरà¥महानि केवीं करà¥à¤‚ ॥५९॥
गà¥रà¥à¤•ृपा असतां तà¥à¤œवरी । पीक जाहलें बहà¥तापरी । नेऊनियां आपà¥ले घरीं । राजà¥य करीं मà¥हणती तà¥यासी ॥६०॥
संतोषोनि शूदà¥र देखा । विपà¥रांसी वांटी धानà¥य अनेका । घेऊनि गेला सकळिका । राजवांटा देऊनि ॥६१॥
सिदà¥ध मà¥हणे नामधारकासी । शà¥रीगà¥रà¥à¤šरितà¥र-महिमा परियेसीं । दृढ भकà¥ति असे सदा जà¥यासी । कैंचें दैनà¥य तया घरीं ॥६२॥
सकळाभीषà¥à¤Ÿ तयासी होती । लकà¥षà¥मी राहे अखंडिती । शà¥रीगà¥रà¥सेवा भावभकà¥तीं । मà¥हणे सरसà¥वती-गंगाधर ॥६३॥
इति शà¥रीगà¥रà¥à¤šरितà¥रामृते परमकथाकलà¥पतरौ शà¥रीनृसिंहसरसà¥वतà¥यà¥पाखà¥याने सिदà¥धनामधारकसंवादे शूदà¥रवरपà¥रदानं नाम सपà¥तचतà¥वारिंशोऽधà¥यायः
शà¥रीगà¥रà¥दतà¥तातà¥रेयारà¥पितमसà¥तॠ।
ओवीसंखà¥या ॥६३॥
॥शà¥रीगà¥रà¥दतà¥तातà¥रेयारà¥पणमसà¥तà¥॥
शà¥री गà¥रà¥देव दतà¥त...!!!
